مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) معارف عقلی 2008-2126 2 2 2007 07 23 بررسى امکان در منطق و فلسفه/ محمد باقر ملکیان 109 451 FA سید محمدباقر ملکیان سطح 4 حوزة علمیه قم و استادیار گروه فلسفه مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) 0009-0006-1860-0858 Journal Article 2007 07 23 در بخش نخست این مقاله به امکان، چونان جهت قضیه در کلام ارسطو اشاره شد. سپس به آراى منطق دانان مسلمان پرداختیم. در سخنان دانشمندان مسلمان، چهار معنا براى امکان بازشناخته شده است. در بخش بعد، امکان در فلسفه را کاویده و چند بحث فلسفى درباره‌ی آن را طرح کرده ایم؛ از جمله: امکان، ملاک احتیاج به علت ـ و وجودى یا عدمى بودن آن؛ آن گاه دلایل هر قول را آورده ایم و پس از پذیرش وجودى بودن امکان، نحوه وجود امکان بررسى شده است. در این بحث، سه دیدگاه مطرح است: معقول اول بودن امکان؛ معقول ثانى منطقى بودن و یا معقول ثانى فلسفى بودن آن.