مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) معارف عقلی 2008-2126 13 2 2018 11 22 اعتبارات شرعی، بستر ظهور توحید 795 FA حسین هوشنگی دانشیار - گروه فلسفه و کلام دانشگاه امام صادق (ع) جواد محمودزاده کارشناس ارشد Journal Article 2019 03 15 مجموعۀ معارف و تعالیم دینی، به دو قسم معارف نظری و عملی تقسیم می شود. تعالیم نظری دین غالباً در صورت گزاره های حقیقی، از وجود واقعیاتی خبر می دهند و تشکیل دهندۀ حوزۀ عقاید و جهان بینی دینی هستند. در مقابل، دستورات عملی دین شامل احکام و اخلاقیات که عموماً به شکل جملات انشایی و در برخی موارد به صورت اخباری ذکر شده اند، بیانگر ایدئولوژی و موقف عملی انسان ها هستند. آنچه در این مقاله مورد توجه قرار گرفته، تبیین کیفیت ارتباط این دو دسته از حوزه های تعالیم دینی با الهام از نظریۀ اعتباریات علامه طباطبایی است. گزاره های نظری، گزاره های پایه و اساسی دین شمرده می شوند و موقف عملی انسان، براساس این مبانی نظری شکل می گیرد. هرچند علامه طباطبایی، به رابطۀ تولیدی- منطقی میان گزاره های حقیقی و اعتباری قائل نیستند، اما رابطۀ این دو حوزه (اعتباریات و حقایق) را به کلی منقطع و گسسته نمی بینند. در مقالۀ پیش رو می کوشیم با توجه به آراء علامه طباطبایی و شهید مطهری و تحلیل ایشان درباره حقیقت اعتبارات شرعی، تبیینی قابل قبول، از نحوۀ ابتناء و ارتباط اعتبارات شرعی (فقه و اخلاق) با حقایق توحیدی ارائه دهیم.