اثبات علم و نفي سفسطه در معرفت (بازسازي برهان ابن‌سينا و آثار آن) / عسكري سليماني اميري

  • user warning: Table 'maarefeaqli.nashriyat.ir.nodewords' doesn't exist in engine query: SELECT * FROM nodewords WHERE type = 5 AND id = 484 in D:\WebSites\nashriyat.ir\sites\all\modules\nodewords\nodewords.module on line 945.
  • user warning: Table 'maarefeaqli.nashriyat.ir.nodewords' doesn't exist in engine query: SELECT * FROM nodewords WHERE type = 5 AND id = 481 in D:\WebSites\nashriyat.ir\sites\all\modules\nodewords\nodewords.module on line 945.

چكيده

ابن‌سينا در نفي شکاکيت و اثبات علم، راه نوي پيموده است. وي براساس اصل امتناع تناقض که بديهي‌ترين اصل است، ميان ضرورت وجود علم و سفسطه مقابله مي‌اندازد و با اين اصل، نشان مي‌دهد که سفسطه دچار تناقض است و از آن، ضرورت علم را نتيجه مي‌گيرد. نيز براساس اين اصل، بين اينکه همة علوم نظري باشند يا بعضي از آنها مبدأ و غيرنظري باشند، مقابله مي‌اندازد. سپس نشان مي‌دهد نظري بودن همه علوم با تناقض روبرو مي‌شود. بدين‌سان، تقسيم علم به بديهي و نظري را نتيجه مي‌گيرد. برهان ابن‌سينا، عقلي محض است و اين برهان، ثمره‌هايي دارد که هرچند خود وي ميوه‌هاي آن را نچيده است. از جملة آن ثمره‌ها اين است که وجود علم و نفي سفسطه،  ضرورت ازلي دارد. در نتيجه، با آن مي‌توان وجود واجب را به اثبات رساند.

کليدواژه‌ها

علم، نفي سفسطه، واجب‌الوجود، بديهي، نظري.